جهان مینوی در اندیشه ایرانشهری و حکمت اشراق
بازدیدها: 1
میخواهم در چند پست اشاره به بزرگترین اندیشه بشری یعنی حکمت اشراق کنم. اما پرداختن به حکمت اشراق مقدمات و توضیحاتی میخواهد. پیش از پرداختن به حکمت اشراق که احیاء شده اندیشه ایرانشهری یا حکمت خسراونیون است باید به اصول بنیادین اندیشه ایرانشهری یعنی مساله نور پرداخت.
این نوشته که در چند شماره و پشت سر هم خواهد آمد، در باره نور ، تاریکی، جنگ نور و تارکی، معنویت و حکمت اشراق است و در یک نوشته بعد به سهروردی بزرگترین فیلسوف تاریخ بشریت خواهیم پرداخت.
اما مساله نور، جهان مینوی ، حکمت اشراق و حکیم سهرودی خود مقدمه ای بر نوشته نماز بزرگ است که در ادانه به امید یاری الهی خواهیم پرداخت.
ایران بزرگترین تمدن و فرهنگ جهانی است. فرهنگی که خواستگاه بزرگترین اندیشه حکمی _فلسفی جهان یعنی حکمت اشراق است که عقل، وحی و شهود( الهام) را در یک تارو پود جمع میکند و انسان را بسوی حقیقت و حق رهنمود میدهد. اما اینجا میخواهیم اشاره ای به جهان مینوی در اوستا بیندازیم . جهان نور و معنویت . چرا که برای شناخت اصول اشراق باید جهان نور را شناخت .
جهان مینوی جهان معنویت ، جهان نور و ارواح هست. معنی عربی مینوی که یک واژه اوستایی است تغریبا میشود معنوی . یعنی معنوی از مینو در اوستا می آید.
برای شناخت جهان مینوی باید به متن قرآن و حدیث در اسلام رجوع کرد زیرا جهان مینوی جهان روحانی است که تنها راه شناخت آن وحی و حدیث است و با عقل و علم نمیتوان آنرا شناخت زیرا جهان مینوی جهان پیشین است و از معنویت و روحانیت ساخته شده و نه از ماده_زمان و مکان. پس علم و عقل که در حوزه زمان و مکان میتواند استدلال کند توان ورود به جهان مینوی را ندارد.
جهان مینوی و ایمان به آن از اعتقادات آریایی های باستان حتی پیش از زرتشت بوده و یکی از دلایلی که آتش در میان آریایی ها مقدس است همین ایمان به جهان مینوی یا جهان اونار است. معنویت نور است و آتش تجسم مادی نور است پس برای همین در فرهنگ مزدیسن آریایی آتش مقدس است . در اوستا نیز به جهان مینوی اشاره شده اما با توجه به دگرگونی های اوستا و دگر دیسیهای معنایی که در طول هزاران سال از زمان ظهور زرتشت روی داد و دوران پس از حمله اسکندر و انقلاب مذهبی ادرشیر بابکان ما برای رسیدن به حقیقت جهان مینوی و حتی خداپرستی باید به دست نخورده ترین و اصیل ترین نمونه وحی و اندیشه نبوی دست یازیم که قرآن و حدیث نبوی و علوی است زیرا هرگونه تکیه و شناخت نسبت به جهان مینوی بدون وحی ما را به انحراف و توهم میکشناد چرا که گفتیم جهان مینوی جهان ارواح و روحانیت است که استدلال و علم را در جهان مینوی اعتبار نیست .
جهان مینوی جایی است که حقیقت موجودات مادی آنجا است . یا به تعبیری موجدات جهان گیتی تجسم مادی موجودات معنی و روحانی جهان مینو هستند.
یا به این شکل میتوان گفت که اصل موجودات جهان گیتی در جهان مینوی بصورت روحانیت و نور و معنویست هستند زیرا حقیقت موجودات روح آنها است و روح حقیقت است و ماده یک خیال. زیرا جهان گیتی یا جهان مادی از زمان و مکان ساخته شده و زمان و مکان شروع و پیایانی دارد و جهان گیتی و آنچه در آن است روزگاری ساخته شده و روزگاری بکل منهدم و نابود خواهد شد در حالی که حقیقت ثابت است و نابود نمیشود. یا بتعبیری دیگر حقیقت مجودات پیش از آفرینش جهان مادی وجود داشته اند و پس از جهان مادی و گیتی نیز وجود خواهند داشت.
یا بکشلی دیگر جهان مینوی جهان جاودان و ازلی است در حالی که جهان گیتی موقت و گذرا است. ضمن اینکه انسان در مدت بسیار کوتاه در جهان مادی زندگی میکند خود گیتی نیز پایدار و همیشگی نیست و هم اکنون در حال انحطات و نابودی است.
جهان مینوی جهان نور، حقیقت، ارواح، روحانیت ، فروهر ها و فرشتگان و امشاسپندان است.
هرچه در دنیا وجود دارد یک حقیقت معنوی در جهان مینو دارد و یا بهتر بگویم هر حقیقتی که در جهان مینو وجود دارد یک شکی تجسمی در جهان از آن ساخته شده است.
پیمان عهد الست در جهان مینوی که نام قرآنی اش عالم ذر است بسته شده و در آیه ای از قرآن به آن اشاره شده است
در قرآن آیاتی است که بصورت مستقیم و غیر مستقیم به جهان مینوی اشاره کرده مانند آیات زیر .
اول اینکه بهترین و دقیق ترین اشاره به جهان مینوی در قرآن کریم انجام شده است . در آیه ۱۷۲ سوره اعراف به پیمان عهد الست که در جهان انوار انجام شده اشاره مستقیم شده .
خداوند در این آیه میفرماید:و [به یاد آر] هنگامی را که پروردگارت از صلب بنی آدم نسلشان را پدید آورد، و آنان را [در ارتباط با پروردگاریش] بر خودشان گواه گرفت [و فرمود:] آیا من پروردگار شما نیستم؟ [انسان ها با توجه به وابستگی وجودشان و وجود همه موجودات به پروردگاری و ربوبیّت حق] گفتند: آری، گواهی دادیم. [پس اقرار به پروردگاری خود را در این دنیا از شما گرفتیم] تا روز قیامت نگویید: ما از این [حقیقت آشکار و روشن] بی خبر بودیم.
مثلا اینکه میگویند فره نور الهی است اشاره به جهان مینوی است زیرا این جهان از نور معنوی است . مرحوم شیخ اشراق شهید سهرودی با اشاره به آیه زیر سعی در توضیح رابطه نور و حقیقت داشت.
منظور از نور نور معنوی و روحانی است و بدیهی است که منظور نور مادی و فیزیکی نیست چرا که نور در جهان ماده و گیتی خود تجسم مادی نور روحانی در جهان گیتی است و بصورت آشکار در اسلام و مزدیسن خداوند و روح را غیر مادی دانسته اند.
اما جالب اینکه در فرهنگ آریایی و ادیان آریایی باستان قبله دینی آریایی ها نور است و آتش است زیرا نور را و آتش را تجلی مادی معنویت الهی قلمداد میکردند.
بهمن دلیل در اروپای باستان و ایران باستان آتش را مقدس میدانستند.
ما این این نوشته را با علم بسیار بسیار کم خود نوشتیم و کوچکترین ادعایی در کوچکترین اندازه از شناخت کتاب های وحیانی و الهی و اندیشه های انبیاء و پیامبران نداریم کو به شما پیشنهاد میدهیم حتما برای شناخت جهان مینوی و عالم ذر به قرآن، حدیث و اوستا مراجعه کنید. و نوشته ما را در نظر نگیرید.
این نوشته مقدمه ای است به نوشته حکمت اشراق بزرگ ترین اندیشه فلسفی حکمی جهان و خود آن مقدمه ای بر نماز بزرگ است که بنا بر خواندن اش توسط انسانها، دیو ها، فرشتگان و شیاطین است .
